Хойд Америкт түүхэн дэх хамгийн өндөр өртөгтэй хөл бөмбөгийн ДАШТ эхэлж, эхний тоглолтод Мексикийн шигшээ баг хожлоо.

АНУ, Канад, Мексик гэсэн гурван улсад анх удаа зохиож буй 2026 оны хөл бөмбөгийн дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээний нээлтийн ажиллагаа Мехико хотноо боллоо. Тэмцээний албан ёсны нээлтийн ёслол нийт гурван удаа зохион байгуулах бөгөөд үлдсэн хоёр ёслол нь баасан гарагт Торонто хотод, бямба гарагт Лос-Анжелес хотод болно.

"Эдгээр нээлтийн ёслол нь хөгжим, соёл, хөл бөмбөгийг нэгтгэн улс бүрийн онцлогийг төдийгүй энэхүү тэмцээнийг тодорхойлж буй эв нэгдлийг илэрхийлэх болно. Энэ бол дэлхий нийтийг хамарсан баяр наадмыг эхлүүлэх хүчирхэг арга юм” хэмээн Олон улсын хөл бөмбөгийн холбооны (ФИФА) ерөнхийлөгч Жанни Инфантино тэмцээний өмнө мэдэгдэж байв.

Нээлтийн ёслолын дараахан орон нутгийн цагаар 13:00 цагийн орчимд Мехико хотын "Ацтека" цэнгэлдэх хүрээлэнд Мексик, Өмнөд Африкийн Бүгд Найрамдах Улсын (ӨАБНУ) шигшээ багуудын эхний тоглолт болсноор тэмцээн албан ёсоор эхлэв.

Нээлтийн тоглолтод Мексикийн шигшээ баг 2:0 харьцаагаар хожлоо.

Дэлхийн хөл бөмбөгийн түүхэн дэх хамгийн өндөр өртөгтэйд тооцогдож буй энэ удаагийн ДАШТ-ий 104 тоглолт 16 хотод явагдана. Шигшээ тоглолт долоодугаар сарын 19-нд Нью-Йорк хотоос холгүй орших АНУ-ын Нью-Жерси муж улсын "MetLife" цэнгэлдэх хүрээлэнд болно. Энэ удаагийн ДАШТ-д 48 орны шигшээ баг оролцож байна.  Эцсийн шатанд оролцох багуудын тоог 32-оос 48 болгон нэмэгдүүлснээр Узбекистан, Йордан, Кабо-Верде, Кюрасао гэсэн дөрвөн орны шигшээ баг анх удаа өрсөлдөх боломжтой болсон юм.

ДАШТ-ий дөрвөн удаагийн аварга Италийн шигшээ баг гурав дахь удаагаа дараалан урьдчилсан шатнаас шалгарч чадсангүй. 2022 онд Оросын цэргүүд Украин руу довтолсны дараа тэмцээнээс хассан тул Орос, Беларусь улсуудын шигшээ багууд урьдчилсан шалгаруулалтад оролцоогүй юм.

Мехико хотод болсон эхний тоглолт 87.5 мянган үзэгчийн багтаамжтай, Латин Америкийн хамгийн том цэнгэлдэх хүрээлэнд явагдлаа.

Канадын шигшээ баг баасан гарагт Торонтод Босни ба Херцеговинагийн багтай, харин АНУ-ын шигшээ бямба гарагт Лос-Анжелест Парагвайн багтай тоглоно. Тэмцээнийг зохион байгуулагчид тасалбарын үнэ, мөн дагалдах үйлчилгээний (байр, тээвэр зэрэг) зардлыг хэт өндөр тогтоосон гэх шүүмжлэлд өртсөн юм. Түүнчлэн Мехико хотод өнгөрсөн долоо хоногийн турш үргэлжилсэн эсэргүүцлийн жагсаалын улмаас нээлтийн ажиллагаа тасалдах вий гэсэн болгоомжлол үүсээд байв.

Мягмар гарагт олон мянган хүн цэнгэлдэх хүрээлэн рүү очих гол өргөн чөлөөг хаан эсэргүүцлийн жагсаал зохион байгуулсан боловч цагдаагийн хамгаалалтыг нэвтэрч чадаагүй байна. Мексикийн Ерөнхийлөгч Клаудия Шейнбаум уг жагсаалыг өдөөн хатгалга хэмээн буруушаагаад, нээлтийн тоглолт ямар ч тохиолдолд товлосон хугацаандаа болно гэж мэдэгджээ.

Хөл бөмбөгийн дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээний (ДАШТ) нээлтийн тоглолтод шүүгч анх удаа гурван улаан хуудас үзүүллээ. Мехико хотын "Ацтека" цэнгэлдэх хүрээлэнд болсон Мексик, ӨАБНУ-ын шигшээ багуудын тоглолт 2:0 харьцаагаар талбайн эзэн багийн хожлоор дууссан байна.

Тоглолтын 49 дэх минутад гоол оруулах илэрхий боломжийг дүрэм бусаар тасалсан шалтгаанаар Өмнөд Африкийн Сфифело Ситхоул талбайгаас хөөгджээ. Харин 84 дэх минутад Бразилын ерөнхий шүүгч Вильтон Сампайо бүдүүлэг алдаа гаргасан Темба Званед VAR-ын шийдвэрийг харгалзан улаан хуудас үзүүлжээ. Харин шүүгчийн сунгасан цагийн хоёр дахь минутад бөмбөг оруулах боломжийг дүрэм бусаар тасалсан хэмээн Мексикийн хамгаалагч Сесар Монтес улаан хуудсаар торгуулсан байна.

Үүнээс өмнө 1990 оны ДАШТ-ий Аргентин, Камеруны шигшээ багуудын хоорондох нээлтийн тоглолтод хоёр тоглогч улаан хуудсаар торгуулж байсан бөгөөд тухайн үед Африкийн багийн хоёр тоглогч талбайгаас хөөгдөж байжээ. Харин ДАШТ-ий нэг тоглолтод хамгийн олон улаан хуудас үзүүлсэн дээд амжилтыг Оросын шүүгч Валентин Иванов эзэмшдэг. Тэрбээр 2006 оны ДАШТ-ий 1/8 шигшээгийн Португал, Нидерландын багуудын тоглолтын үеэр багууд тус бүрээс хоёр тоглогч, нийт дөрвөн хөлбөмбөгчнийг талбайгаас хөөж байжээ.

Олон улсын сагсан бөмбөгийн холбооноос зохион байгуулдаг 3х3-ын цуврал тэмцээн энэ сарын 23-наас Монголд улсад болох гэж байна.

Тодруулбал, энэ сарын 23, 24-нд “FIBA 3x3 Sukhbaatar Challenger”, 25, 26-нд “FIBA 3x3 Ulaanbaatar Women’s Series”, 27, 28-нд “FIBA 3x3 Ulaanbaatar World Tour” тэмцээн болох ажээ.

3х3-ын цувралын эхний тэмцээн болох “Sukhbaatar Challenger”-д Серби, Япон, Монгол, Испани, Тайвань, АНУ, Хорват, Литва, Шинэ Зеланд, Солонгос, Непал гэсэн 11 орны 16 баг өрсөлдөхөөр болжээ. Манай улсаас нутгийнхаа талбайд “Улаанбаатар Энержи”, “Сансар”, “Хархорум”, “Тэрэлж” гэсэн дөрвөн баг оролцох аж. Тус тэмцээнд түрүүлсэн баг “Lausanne masters”-т оролцох эрх халаасална.

Тэгвэл “FIBA 3x3 Ulaanbaatar Women’s Series” тэмцээнд 10 улсын 16 баг ур чадвараа сорих бол “FIBA 3x3 Ulaanbaatar World Tour”-д долоон орны шилдэг 12 баг оролцох юм. “FIBA 3x3 Ulaanbaatar World Tour” тэмцээнд Монголын “Улаанбаатар Энержи”, “Сансар МБанк”, Сербийн “Үб”, “Лиман”, Нидерландын “Амстердам”, Германы “Скайлайнерс”, “Дер Стамм”, Хятадын “Шанхай”, “ДэЖинг”, Францын “Тулуз”, Японы “Шинжүкү”, Литвийн “Гаргздай” баг оролцоно.

Дээрх гурван тэмцээн гурвуулаа олимпын эрхийн оноо олгох бөгөөд “FIBA 3x3 Ulaanbaatar World Tour” тэмцээн хамгийн өндөр оноо өгөх ажээ.

-АНХ УДАА ГУРВАН УЛС ДАМНАЖ 48 УЛСЫН ШИГШЭЭ БАГ БӨМБӨГ ӨШИГЛӨХ НЬ

Тийм ээ, 23 дахь удаагийн хөлбөмбөгийн ДАШТ энэ удаа Мексик, АНУ, Канад гэсэн гурван улсын нутаг дэвсгэрт 48 улсын шигшээ багийг хөгжөөн дэмжигч нартай нь хамт шингээн наадах анхны тэмцээн гэж нэрлэгдэх болжээ. Хойд, Өмнөд Америк тивүүдийг огтлон зарим үедээ 4500 км-ийн зайтай хотуудад наадах энэ тэмцээн тун өвөрмөц мэдээллээр биднийг гайхуулна. Мексикт 2500 метрийн өндөрлөг газар амьсгаа авах боломжгүй болтлоо сульдсан хөлбөмбөгчид нутаг сэлгээд маргааш нь Майамигийн халуун нар, чийглэг уур амьсгалтай, далайн түвшинтэй зэрэгцээ нам дор газар очихоороо амьд үлдэх үү гэсэн муйхар бодол өөрийн эрхгүй төрөх л юм. Юуны өмнө албан ёсны тоо баримтыг өгүүлье.

ДАШТ нь зургадугаар сарын 12-нд Мексик улсын нийслэл Мехико хотын домогт “Ацтэко” цэнгэлдэх хүрээлэнд Мексик-ӨАБНУлсын шигшээ багуудын хоорон дахь тэмцээнээр нээлтээ хийж долдугаар сарын 20-нд АНУ-ын Нью-Жэрси хотын Метлайф-стэдиум цэнгэлдэх хүрээлэнд хаалтаа зохион байгуулж аваргаа тодруулах юм байна. Энэ хооронд 39 өдөр Лос-Анжелес, Даллас, Хьюстон, Майами, Атланта, Сиэтл, Торонто, Ванкүвэр, Монтеррэй, Гвадалахара хотуудаар хөлбөмбөгтэй хамт аялах нь ээ.

Өмнө нь 32 шигшээ баг өрсөлддөг байсан нь өөрчлөгдөж 48 болж хүрээгээ тэлсэн тул хасагдах шатны хэсэг ч гэлээ шинэчлэгдлээ. Одоо 16 баг плей-оффт шалгарахгүй, 32 баг тэнд очно. Дөрөв, дөрвөөрөө 12 хэсэгт хуваагдсан багуудаас эхний хоёр шигшээ нь шууд плей-оффт шалгарч, гуравдугаар байр эзэлсэн ч гэлээ өндөр оноо, үзүүлэлт авсан найман баг нэмэгдээд тэр 32 багийг бүрдүүлэх юм. Аймаар сунжирсан наадам болохоор байгаа биз. ОУХХ-ны зорилго нь хөлбөмбөгийг дэлхий даяар алдаршуулж, нийтийн хүртээл болгох агуулгатай юм гэсэн. Тийм учраас гариг ертөнцийн хаана оршдогийг нь хэр баргийн хүмүүн мэдэхээргүй Кабо-Верде, Кюрасао гэх мэт арал-улсын шигшээ багийнхан гүйж яваа шүү, битгий гайхаарай. Гэсэн мөртлөө Итали, Серби, ОХУ, Гана мэтийн ланжгар багууд багтаагүй гэхээр гайхмаар. Хэрэвзээ та хөлбөмбөгийн улаан балиашиг биш бол зургадугаар сарын төгсгөл хүртэл алдаг оног үзэхэд буруудахгүй л болов уу. Өөрөөр хэлбэл, хасагдах шат эхлэх үед л жинхэнэ ДАШТ эхэлнэ гэж хэлэх гэсэн юм. Бараг хоёр жил хууль бус цагаачидтай тэмцэж, тэднийгээ хилийн дээс давуулан “шидэж” ядсан Трампын засаг эргээд хөгжөөн дэмжигч нэрээр нөгөө цагаачид нь Америк луу ирэх вий гэдгээс болгоомжлон визний асуудлыг чангатгаж буй нь ОУХХ-ны үндсэн зарчимтай тэрсэлдэж байгаа, тэмцээний тийзний үнэ тэнгэрт хальсан, галт зэвсэг талх шиг тархсан Мексик ба Америк улсуудад аюулгүйн ажиллагаа хэр зэрэг байх вэ гээд асуудлууд шийдэгдэлгүй босгондоо туллаа.

Энэ дэлхийн аваргын тэмцээнээр аль багийг, ямар хөлбөмбөгчийг дэмжиж сэтгэлийн таашаал авах вэ гэдэг эрхэм таны хувийн сонголт мөн боловч зарим мэдээллийг илүүц ч гэлээ хэлмээр санагдах юм.

Хөлбөмбөгийг дэлхийгээр нэгэнтээ ижилхэн түвшинд сайн тоглодог болсон шинэ цаг үед илт давамгай шууд л аварга болчихсон баг байхгүй шүү гэдгийг онцолмоор. Испани, Аргентин, Бразил, Франц, Португаль, Англи гээд том багууд бий нь бий. Гэхдээ яг манай үндэсний бөхтэй агаар нэг нөхцөл тэнд бас үүсчихсэн байгаа. Бөхийн өргөөний хамгаалагч, улс наадмын түрүү бөхийг нэгийн даваанд сэвхийтэл хаячихаад исгэрээд явчихтай адил юм энэ ДАШТ-ээр их гарна даа. Учир нь урьд цаг шиг нутгаасаа гарч үзээгүй хэдэн бүлтийсэн нөхөд ирээд баахан соёл гайхаж байгаад нам зодуулчихаад явдаг байсан үе өнгөрсөн. Тэр жижиг багуудын дотор Европын том багуудад алба хаадаг “дайны дарь үнэрлэсэн” хөлбөмбөгчид зөндөө гүйж байгаа учир. ДАШТ-д анх удаа оролцож байгаа Узбекистаны шигшээ багт л гэхэд “Ман Сити”-гийн баруун хамгаалагч Абдукодир Хусанов гүйж яваа гэх жишээний. Кюрасао хэмээх Куба улсын доохно орших аралд манай хотын нэг дүүргээс хамаагүй цөөн хүн амьдардаг ч гэлээ хөлбөмбөгийн шигшээ багийг нь уг арал дээр огт очиж үзээгүй баахан голландчууд бүрдүүлдэг гэж байгаа. Учир нь уг арал НҮБ-д бүртгэлгүй, тусгаар улс биш, Нидерландын эрхшээлд багтдаг ч гэлээ ОУХХ-д бүртгэлтэй тул шигшээдээ багтдаггүй баахан голландчуудаар баг бүрдүүлээд алдарт Дик Адвокатаар дасгалжуулагч хийлгэчихсэн нэг тийм “бөхийн өргөөний хамгаалагч” ирж байгаа шүү.

Энэ удаагийн ДАШТ олон жилийн туршид хөлбөмбөгийн ертөнцийг чимж явсан гайхамшигт залуусын “сүүлчийн танго” байх болно. Мэсси, Роналду, Модрич, Дэ Брэюйнэ гээд авч болох бүх алдар гуншинг хүртсэн ч гэлээ ДАШТ-д түрүүлж үзээгүй (Мэссигээс бусад нь) эдгээр томчуудын сүүлчийн горьдлого биеллээ олох нь уу, үгүй юу гэдгийг цөмөөрөө харах нь.

Д.Бат-Эрдэнэ

"Өдрийн сонин"

Олон улсын жүдо бөхийн холбооноос зохион байгуулдаг 2026 оны “Их дуулга”-ын тав дахь цуврал тэмцээн манай улсад ес хоногийн дараа эхэлнэ.

Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн ивээл дор болох энэхүү тэмцээнд таван тивийн 60 орны шилдгүүд зодоглоно. Тэгвэл Улаанбаатарын “Их дуулга”-д зодоглох ОХУ-ын баг тамирчид Монголд иржээ.

Багийн бүрэлдэхүүнд 2023, 2025 оны дэлхийн аварга, 2018 оны багийн ДАШТ-ий хүрэл медаль Инал Тасоев, 2023 оны дэлхийн аварга Арман Адамян, 2025 оны дэлхийн аварга Тимур Арбузов, 2020 оны Токиогийн олимпын хүрэл, 2024 оны ДАШТ-ий хүрэл медальт Мадина Таймозава тэргүүтэн багтсан байна. Түүнчлэн Чиндаогийн гранприд барилдах Токиогийн олимпын хүрэл, 2021 оны ДАШТ-ий мөнгөн медальт Тамерлан Башаев, 2025 оны ДАШТ-ий хүрэл медальт Аюб Блиев нар Монголын багтай хамтарсан бэлтгэл хийхээр иржээ.

“Степп Арена”-д энэ сарын 19-нд эхлэх Улаанбаатарын “Их дуулга”-д ОХУ-аас эрэгтэй 13, эмэгтэй 12 жүдоч барилдана.

Дэлхийн бөхийн нэгдсэн холбооны албан ёсны хуваарьт багтсан дэлхийн чансааны оноо олгох цуврал тэмцээний нэг “Улаанбаатар опен-2026” манай улсад амжилттай боллоо.

“Буянт-Ухаа” спортын ордонд дөрвөн өдөр үргэлжилсэн тус тэмцээнд Иран, ОХУ, Энэтхэг, Япон, БНАСАУ, Киргиз, Хятад тэргүүтэй чөлөөт бөхийн спорт өндөр хөгжсөн 23 орны 300 орчим тамирчин зодоглосон бөгөөд энэ удаа олимп, дэлхийн медальтнууд олноороо ирснээрээ онцлогтой байлаа.

Монголын тамирчид эх орныхоо тэмцээн гурван төрлөөр хоёр алт, таван мөнгө, таван хүрэл, нийт 12 медаль хүртжээ. Тодруулбал, сонгомол бөхийн төрлөөр хоёр мөнгө, нэг хүрэл медаль авснаар багийн дүнгээр гуравдугаар байрт шалгарсан нь олон улсын түвшинд үзүүлсэн анхны том амжилт байлаа. Сонгомлоор Энэтхэгийн баг түрүүлж, Киргиз удаалсан юм.

Тэгвэл чөлөөт бөхийн эмэгтэйчүүдийн ангилалд нэг алт, хоёр мөнгө, гурван хүрэл медаль хүртсэн амжилтаар гуравдугаар байрт шалгарав. Эмэгтэйчүүдэд Хойд Солонгосын баг таван алттай тэргүүлсэн бол энэтхэг дэд байр эзэллээ.

Харин чөлөөт бөхийн эрэгтэйчүүдийн төрөлд ОХУ-ын баг тэргүүлж, Энэтхэг, Казахстаны баг удаалсан бол манай шигшээ дөрөвдүгээр байрт шалгарлаа.

Сонирхогчдын боксын эмэгтэйчүүдийн дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээнээс медаль хүртсэн анхны монгол тулаанч, гавьяат тамирчин М.Нандинцэцэг мэргэжлийн бокст тулалдахаар болсноо зарлажээ.

Тэрбээр АНУ-ын Оклахома мужийн Тулса хотод нэгдүгээр сард болсон сонирхогчийн боксын Америкийн аварга шалгаруулах “Golden gloves” тэмцээний 54 кг-ын жинд түрүүлж, алтан бүсний эзэн болсон юм. АНУ-ын Вашингтон ДС, Мэриланд, Виржиниа, Хойд Каролина, Дэлавэйрийг төлөөлөн оролцсон түүний хувьд нийт гурван тулаан хийжээ. Эхний тамирчин нь тулаанаас татгалзсан бол хоёрдугаар тойрогт Калифорни, финалд Мичиган мужийн тамирчныг буулган авснаар алтан бүсийг өөрийн болгосон юм.

Өдгөө 38 настай тэрбээр энэхүү тулаанд ялалт байгуулсныхаа дараа мэргэжлийн бокст хөл тавьж буйгаа зарласан бөгөөд “Сонирхогчийн боксын замналаа алтан бүстэйгээ дуусгахыг хүсэж байна. Тиймээс дахин сонирхогчийн боксын тэмцээнд оролцохгүй. Харин энэ мөчөөс мэргэжлийн бокст тулалдахаар бэлтгэлээ эхлүүлж байна” гэжээ. Түүний хувьд одоогоор мэргэжлийн боксоор гурван удаагийн спаринг хийжээ.

Гавьяат тамирчин М.Нандинцэцэг 2005 оноос боксын спортоор хичээллэхдээ Монгол Улсын 11 удаагийн аварга болоод зогсохгүй дэлхийн цомын мөнгө,  ААШТ-ээс нэг мөнгө, гурван хүрэл, Азийн наадмаас нэг хүрэл, ДАШТ-ээс нэг хүрэл медаль хүртэж, Монголын эмэгтэй боксчдын дэлхийн аваргын медалийн жимийг гаргасан юм.

Өмнөговь аймгийн Манлай сумын харьяат, БНМАУ-ын арслан Г.Дэмүүлийн нэрэмжит Үндэсний их баяр наадмын сорилго Улс, аймаг, цэргийн цолтой болон залуу 224 бөхийн барилдаанд Архангай аймгийн Хайрхан сумын харьяат, "Алдар" спорт хороо, ЗХ-034 анги, "Нэгдэл" клуб, "Эко Констракшн" ХХК, "Хатант Интернэйшнл, ХХК, "Бөхбилэгт" дэвжээний бөх, улсын харцага Оюунбаатарын Мөнх-Эрдэнэ түрүүлж, Төв аймгийн Өндөрширээт сумын харьяат, "Сүлд" спорт хороо, ШШГЕГ 427-р анги, "Заамар Өгөөмөр Хайрхан" ХХК, "Дорнын Өртөө" ХХК, "Батхаан Транс" ХХК, "Нэгдэл" клуб, "Дүнжингарав" дэвжээний бөх, улсын заан Доржхандын Хүдэрбулга үзүүрлэв. Их шөвөгт Ховд аймгийн Зэрэг сумын харьяат, "Аврагч" спорт хороо, "Монтед Констракшн", "Асиан Сити" ХХК, "Батхаан Ойл" ХХК, "Мах Импекс" ХК, "Ховд" дэвжээний бөх, улсын заан Б.Бат-Өлзий, Ховд аймгийн Буянт сумын харьяат, "Алдар" спорт хороо, ЗХ-034 анги, "Баатарван Транс" групп, "Хан Хур Холдинг" ХХК, "Ховд" дэвжээний бөх, улсын начин Б.Сосорбарам нар шалгарлаа. Дунд шөвөгт улсын заан Ц.Одбаяр, улсын заан С.Сүхбат, улсын харцага Т.Баасанхүү нар үлдэв. Г.Дэмүүл арслангийн гэр бүлээс “Өсөх ирээдүйтэй бөхийн шагнал”-ыг сумын заан О.Учрахбаярт, Монгол Улсын Шадар сайд асан Говийн хөгжлийг дэмжих ТББ 15 байгууллагын нэгдсэн холбооны тэргүүн Ц.Оюунбаатар аймгийн арслан Б.Баянсүхэд Уран барилдааны шагнал болох 1,5 сая төгрөг тус тус гардуулсан юм. Монголын Үндэсний бөхийн холбооноос “ҮНЭНЧ, ШУДАРГА БАРИЛДААНТ БӨХ”-ийн шагнал болох гэр бүлийн хамт гадаадад аялах эрхийн бичгийг Монгол улсын өсөх идэр начин Л.Энхсаруулд гардуулав. Л.Энхсаруул начин нь аливаа барилдаанд үзэгч түмнээ хүндлэн үнэнч шударга барилдаж бөхчүүд, залуус хойч үедээ үлгэр дуурайлал үзүүлдэг бөх юм. Тэрбээр 2024 онд Улсын их баяр наадмын хоёрын даваанд улсын начин Х.Цогтгэрэлийг, гуравт аймгийн арслан У.Батцоожийг, дөрөвт улсын заан Б.Серикийг, тавд аймгийн арслан Ц.Төмөрцоожтой тунан барилдаж даваад Монгол улсын начин цолд хүрсэн бол 2025 оны Улсын баяр наадмын хоёрын даваанд аймгийн арслан Б.Сэр-Одыг, гуравт аймгийн арслан М.Гантулгыг, дөрөвт улсын харцага Э.Дашийг, тавд улсын харцага Б.Цэдэнсодномыг давж цолоо батлан Өсөх идэр чимэг нэмсэн билээ. Дараагийн барилдаан Хүй долоон худагт зургаадугаар сарын 27, 28-ны өдрүүдэд Нийслэлийн иргэдийн баяр – “Хүрээ цам даншиг наадам-2026” Улс, аймгийн алдар цолтой бөхийн барилдаанаар үргэлжилнэ.

Хиймэл оюуны агентын тусламжтайгаар бүтээсэн дараагийн үеийн топологийн квант чип болох "Majorana 2"-оо "Microsoft" компани танилцуулжээ.

"Majorana 2" чипийн гол онцлог нь шинэ бүтэцтэй материалаар хийгдсэн бөгөөд ингэснээр кубитүүдийн (квант компьютерт мэдээлэл хадгалах хамгийн бага нэгж) найдвартай байдлыг өмнөх үеийн "Majorana 1" чиптэй харьцуулахад 1000 дахин нэмэгдүүлсэн байна. Үүний ачаар кубитүүдийн мэдээлэл хадгалах дундаж хугацаа 20 секундэд хүрсэн бөгөөд зарим онцгой загварууд нь нэг минут хүртэлх хугацаанд хадгалах ажээ.

"Энэхүү дэвшлийг гар утасны батерейтай зүйрлэвэл, нэг өдөр цэнэгээ барьдаг байсан утас ганц цэнэглэлтээр бараг гурван жилийн турш ажилладаг болсонтой ижил хэмжээний үсрэлт юм" гэж тус компанийн мэдэгдэлд дурджээ.

Ингэснээр "Microsoft" компани өргөтгөн хөгжүүлэх боломжтой квант компьютер бүтээх зорилтоо анхны төлөвлөсөн хугацаанаас хоёр дахин богиносгож, 2029 он гэхэд  хэрэгжүүлнэ хэмээн тооцоолж байна. Компанийн төлөөлөгчдийн хэлснээр, ийм хүчин чадалтай машин нь дэлхийн нийтийн эрүүл мэнд, хүнсний хангамж, тогтвортой хөгжил болон эрчим хүчний үйлдвэрлэлийн салбарт тулгамдаж буй хамгийн төвөгтэй асуудлуудыг шийдвэрлэх боломжийг нээх ажээ.

Монголын үндэсний бөхийн холбооноос Монгол бөхийн өргөөнд зохион байгуулдаг 2025-2026 оны улирлын барилдаан хаалтаа хийх гэж байна.

Тус холбооноос өнөөдрийн байдлаар сумын цолтнуудын 10, аймаг, цэргийн цолтнуудын дөрөв, улс, аймгийн цолтой бөхчүүдийн 32 барилдаан зохион байгуулжээ. Харин энэ сард Монгол бөхийн өргөөнд хоёр барилдаан болно. Ингэснээр 2025-2026 оны улирал хаалтаа хийж, бөхчүүд наадмын бэлтгэлдээ гарцгаах юм.

Энэ жилийн хамгийн анхны цол, чимэг олгох барилдаан энэ сарын 6-нд болно. Тодруулбал, Батлан хамгаалах яамны харьяа “Алдар” спорт хорооны түүхт 80 жилийн ойн нэрэмжит Бүх цэргийн наадмыг зохион байгуулахаар товложээ. Тус наадамд зодоглох бөхчүүдийг чансаагаар сонгох бөгөөд барилдах бөхчүүдийн квот тогтоосон билээ.

Тэгвэл энэ сарын 7-нд Өмнөговь аймгийн Манлай сумын харьяат, БНМАУ-ын арслан Г.Дэмүүлийн нэрэмжит Үндэсний их баяр наадмын сорилго улс, аймаг, цэргийн цолтой болон залуу 256 бөхийн барилдааныг зохион байгуулна. Ингэснээр Монгол бөхийн өргөөнд зохион байгуулах улирлын барилдаан өндөрлөх юм.

Харин  “Хүрээ цам-Даншиг наадам”-ын хүчит бөхийн барилдаан энэ сарын 27, 28-нд болно.